In deze rubriek vindt u de actualiteiten. Hier informeren wij u over nieuw geplaatste artikelen,
recente ontwikkelingen in Nederland en Roemenië en overige nieuwtjes.
| Datum |
Onderwerp |
| |
Van 24 april tot 3 mei zullen tien Roemeense
studenten psychologie samen met twee docenten in Nederland zijn
voor een werkveldverkenningsbezoek. Ze brengen een bezoek aan de
Hoop (evangelisch centrum voor verslavingszorg), de Kijvelanden
(forensisch psychiatrische kliniek), de universiteit van Utrecht
en Eleos Ambulante Zorg te Dordrecht. 0p zaterdag 1 mei hopen we
een minisymposium te houden voor psychologen (i.o.) en andere
belangstellenden onder de titel "Psychology and ethics between
te Black Sea and the North Sea". In de week en op het symposium
staat de wederkerigheid voorop. Op elke werkplek presenteren de
Roemeense studenten de stand van zaken over het betreffende
werkveld. Op het symposium zullen er twee onder werpen zijn: de
diagnostiek en de behandeling van depressiviteit. Over beide
onderwerpen wordt een Roemeense en een Nederlandse presentatie
gehouden. In het tweede gedeelte staat ethiek centraal. We
willen hiermee een stimulans geven aan het ethisch denken binnen
deze beroepsgroep. Na de uitwisseling worden er artikelen
geschreven over de desbetreffende werkvelden en ter publicatie
aangeboden aan Roemeense vakbladen, opdat ook andere psychologen
(i.o.) hiervan kennis kunnen nemen. We hopen dat er een
vruchtbare uitwisseling zal zijn. ZIE
FLYER |
| Reformatorisch Dagblad 29-4-2004 |
Gerco Verdouw en Gijsbert Wolvers Geplaatst: 29-4-2004 |
07:45 Laatst gewijzigd: 29-4-2004 | 08:14
Geen schrijfkramp maar hoofdpijn
Roemeense psychologen nemen kijkje bij Nederlandse vakgenoten
Ze zijn allebei jong en psycholoog, maar toch is er een wereld
van verschil tussen beide Roemenen. Mioara Terovan (27) is
docente psychologie aan de Tibiscus Universiteit in Timisoara.
Haar landgenote Alexandra Tanasescu (24) is vierdejaarsstudent
psychologie, maar na de afronding van haar studie dit jaar lang
niet zeker van een baan in dit „boeiende vak.” „In Roemenië zijn
honderden psychologiestudenten, maar slechts enkele banen.”
Mioara en Alexandra zijn deze week op bezoek in Nederland. Samen
met tien andere Roemeense psychologen (in opleiding) kijken ze
vijf dagen lang hoe het Nederlandse hulpverleningswereldje in
elkaar steekt. „Het gaat hier heel georganiseerd toe”, is hun
eerste ervaring.
Het is niet voor niets dat Erry Pieters-Korteweg van de
stichting Truvist samen met haar collega’s dit bezoek
organiseerde. „De psychologie heeft nog steeds geen plaats in de
Roemeense samenleving, vooral omdat het tijdens het regime van
Ceausescu 25 jaar lang een verboden vak is geweest.”
Met desastreuze gevolgen. Pieters: „De docenten die nu aan
universiteiten lesgeven, hebben het geleerde nooit in praktijk
gebracht. Zij kennen dus alleen de theorie en doceren hun vak
vanuit boeken uit de jaren ’70. De meesten zitten al tegen hun
pensioen aan.”
Werkloos
De jonge psychologiedocenten in Roemenië mogen in hun handen
knijpen omdat ze een baan in hun vakgebied hebben. Mioara: „Na
mijn studie heb ik eerst zes maanden werkloos thuisgezeten en
acht maanden elders gewerkt voordat ik docent werd.”
Ook Pieters kent de voorbeelden. „Ik sprak een enthousiaste
afgestudeerde psycholoog die in een winkel T-shirts verkocht.
Veel psychologen werken als onderwijzer of begeleider van
verstandelijk gehandicapten.”
„Als je aan de slag wilt als psycholoog heb je ervaring nodig.
Die kun je alleen maar als vrijwilliger opdoen”, vertelt
Alexandra. Zij is in haar schaarse vrije tijd vrijwilligster bij
een particuliere afkickkliniek in Timisoara, gefinancierd door
de Griekse miljardair Soros. Het centrum werd een aantal jaren
geleden opgericht door een jonge psycholoog die binnen zijn vak
probeerde aan de slag te gaan.
Psychologie heeft een lage status in de Roemeense samenleving.
Mioara en Alexandra putten het ene voorbeeld na het andere uit
hun omgeving. „In het psychiatrisch ziekenhuis in Timisoara
verblijven honderd patiënten, maar werkt slechts één psycholoog,
die zeker geen therapieën met hen doet. De verpleegkundigen
beslissen alleen maar wie er van de zaal af mag, terwijl het
huishoudelijk personeel als enige contact met de patiënten
heeft.”
Bovendien zijn veel werkzaamheden van de huidige psychologen
zinloos. Mioara: „In het militair hospitaal in onze woonplaats
werkt maar één psycholoog, die de hele dag niets anders mag doen
dan het afnemen van dertig intelligentietests. Waarvoor
eigenlijk?” Erry Pieters en Steve Adeney, als Eleos-therapeuten
vrijwilligers van stichting Truvist, schieten in de lach.
Verklarend: „Deze opdracht stamt uit de tijd van het
communistische regime.”
Stapeltje vakliteratuur
Truvist staat voor ”trust”, ”vision” en ”stewardship”
(vertrouwen, visie en rentmeesterschap). Deze stichting begon
ruim tien jaar geleden met gastcolleges journalistiek, economie,
rechten, industriële vormgeving, psychologie en talen.
Nederlandse christenen geven deze vakken een week per jaar aan
de Tibiscus Universiteit, een particuliere instelling in de
West-Roemeense stad Timisoara. „Wij betalen de reis zelf. Het is
allemaal vrijwilligerswerk”, benadrukt Pieters. „We nemen ook
elk jaar een stapeltje vakliteratuur mee.”
De psychologiedocenten, onder wie Pieters en Adeney, brengen
tijdens hun gastcolleges praktische onderwerpen te berde.
„Zoals: Wat moet je doen als iemand depressief is? Hoe begin je
een therapeutisch gesprek?”
De oudere Roemeense psychologiedocenten aan de universiteiten
staan op een voetstuk. Pieters: „Zij laten de studenten alleen
maar oude theorieën opschrijven. In ónze colleges zetten we hen
aan het denken. Na zo’n week gastcolleges zei een student tegen
ons: Wij hebben nu geen schrijfkramp, maar hoofdpijn.”
In 1995 startte de stichting met tiendaagse zomerkampen voor
zo’n veertig studenten in de bergen. Adeney: „Tijdens deze
kampen kunnen we persoonlijker met elkaar praten over onze
beweegredenen. Het is geen evangelisatie, maar we praten wel
over het geloof. Psychologie komt uiteraard aan de orde, maar
ook oefenen we met debatteren en discussiëren we over
verschillen in volksaard en over ethische onderwerpen.”
Wat is de relatie tussen het christelijk geloof en psychologie
in Roemenië? Alexandra: „Psychologie heeft alles te maken met
geloof. Roemenen zijn overtuigde gelovigen. Als je niets van het
geloof afweet, kun je bij ons geen psychologie bedrijven. Je
moet je immers in de geest van de patiënten kunnen verdiepen.”
Werkveld
Omdat er in Roemenië geen goede voorbeelden zijn van psychologie
in de praktijk, organiseerde Truvist dit jaar voor het eerst een
tiendaags werkbezoek van tien Roemeense studenten en twee
docenten aan Nederland.
Natuurlijk is er plaats voor een kennismaking met de Nederlandse
cultuur, zoals een rondrit door Dordrecht, het vieren van
Koninginnedag vandaag en het zondagse kerkbezoek.
Hoofdmoot vormde echter de praktische verkenning van het
werkveld. Zo bezochten de twaalf Roemenen TBS-kliniek De
Kijvelanden in Poortugaal, de burelen en het
dagactiviteitencentrum van Eleos in Dordrecht en het
evangelische afkickcentrum De Hoop in dezelfde plaats. Ook
werden ze wetenschappelijk bijgespijkerd op de Universiteit
Utrecht. Morgen is er een symposium waarop twee Roemenen en twee
Nederlanders lezingen houden over depressiviteit en over ethiek.
Mioara, verwonderd: „In die TBS-kliniek zagen we een heel
menselijke aanpak van de psychisch zieke gevangenen. Ze zien de
patiënt hier als mens. Verder viel het me op dat de
hulpverlening hier heel goed is georganiseerd en diverse
therapieën hanteert, zoals gezins-, systeem-, groeps- en
relatietherapie. Die zijn bij ons onbekend.”
Vorderingen
Eenmaal weer thuis, moeten de psychologen artikelen over dit
werkbezoek schrijven die de Roemeense pers halen. Probleem is
echter dat de Roemeense vakpers niet voor hen openstaat. „Er
zijn enkele vakbladen, maar die gaan elk uit van een bepaalde
theorie. Als je die niet onderschrijft, wordt je artikel niet
geplaatst.” Daarom mikken ze op publicatie in de bladen van de
vier Roemeense universiteiten waaraan psychologie wordt
gedoceerd.
Een bredere acceptatie van het vak psychologie zal nog wel een
generatie duren, vreest Pieters. „De studenten zijn enthousiast
genoeg om deze verandering in gang te zetten. Elk jaar weer zijn
er honderden nieuwe aanmeldingen voor het vak psychologie. Die
studenten zijn allemaal idealisten.”
De regering zal echter wel geld ter beschikking moeten stellen
om meer banen in de psychologie te scheppen, denkt het viertal.
„Maar het is niet alleen een kwestie van geld”, meent Alexandra.
„De manier van denken moet ook anders worden.” Adeney
illustreert: „Wij Nederlanders denken dat praten een goede
therapie is. Bij Roemeense psychologen is dat besef er niet.
Velen schrijven meteen medicijnen voor.”
Vorderingen
Pieters ziet enige vorderingen dankzij het werk van Truvist.
„Toen ik tien jaar geleden in Timisoara gastcolleges gaf,
durfden de studenten niets tegen me te zeggen. Ze waren verbaasd
dat ik met hen in gesprek ging. Nu merk ik dat ze kritischer en
mondiger zijn geworden.”
Ook constateert ze dat jonge psychologen internet hebben ontdekt
om hun achterstand in kennis weg te werken. „Zij grijpen elke
gelegenheid aan om kennis te vergaren. Dat is heel mooi. Nadeel
is alleen dat de kloof met de oudere psychologen groter wordt.
Die maken de slag naar internet niet. Gelukkig zitten er sinds
vorig jaar ook docenten bij onze colleges.”
Mioara signaleert dat het onderwijs zich optrekt aan de
West-Europese standaard. In 2007 wordt Roemenië lid van de
Europese Unie. „Dat biedt kansen voor de psychologie. Het gevaar
is echter dat bij ons een Coca-Cola-maatschappij ontstaat. Nu is
het drugsgebruik bij ons nog laag, maar het valt te vrezen dat
dit onder invloed van het westen zal toenemen.”
Dat is het laatste wat Pieters wil. „Roemenen hebben een
voorbeeldige zorg voor de familie en buren. Ook zijn ze erg
gastvrij. Truvist wil met dit werk hoop scheppen. Als ik met dit
werk maar één persoon hoop kan geven voor de toekomst, is het
goed.” Adeney, relativerend: „Nou, één is wel wat weinig.” |
zie verder in het archief
terug
|
